Waarom door AI gegenereerd eten op menukaarten ons zo tegenstaat

Wanneer gasten een eetgelegenheid binnenstappen, verwachten ze foto's te zien die hen doen watertanden. Toch kiezen steeds meer horecaondernemers voor een goedkoper digitaal alternatief: kunstmatig gegenereerde afbeeldingen van maaltijden. Deze zogeheten 'AI food slop' roept bij veel consumenten echter geen honger op, maar eerder fysieke afkeer.

Een recent voorbeeld illustreert hoe snel deze trend om zich heen grijpt. Chris Murphy, een vaste klant van een deli in Chicago, zag hoe de traditionele foto's van broodjes van het scherm boven de balie waren verdwenen. In plaats daarvan hingen er hyperrealistische, maar overduidelijk nep ogende AI-afbeeldingen met vreemde, herhaalde patronen. Het resultaat: zijn eetlust verdween op slag.

De psychologie achter de afkeer

De afkeer van deze door kunstmatige intelligentie gegenereerde beelden is niet zomaar een kwestie van smaak. Volgens psycholoog Stephanie Sarkis raakt ons brein in verwarring wanneer een afbeelding bijna echt lijkt, maar het overduidelijk niet is. Het brein raakt gevangen in een conflict tussen benadering en vermijding, wat kan leiden tot onrust en zelfs misselijkheid.

Daarnaast roepen de herhalende texturen en afwijkende patronen in AI-eten reacties op die sterk lijken op trypofobie — een extreme angst voor herhalende gaten of patronen. Vanuit een evolutionair perspectief helpt deze viscerale reactie mensen om potentieel gevaar, zoals bederf, schimmels of parasieten, te vermijden. Wanneer AI een herkenbaar gerecht biologisch vreemd laat lijken, slaat ons brein direct alarm.

Maatschappelijke weerstand en verlies van vertrouwen

De opkomst van generatieve menu's past in een bredere trend van afnemend enthousiasme voor kunstmatige intelligentie. Uit cijfers van Pew Research Center blijkt dat 55 procent van de volwassenen onder de 30 jaar zich meer zorgen maakt over AI dan er enthousiast over is. Een onderzoek van YouGov toonde bovendien aan dat zeven op de tien volwassenen vinden dat technologiebedrijven te veel macht hebben gekregen.

Het gebruik van generatieve afbeeldingen op menukaarten tast bovendien het vertrouwen in de horecazaak zelf aan. Gasten vragen zich af wat de kwaliteit van het daadwerkelijke eten is als een restaurant niet eens een echte foto van het eigen gerecht durft te tonen.

Echte fotografie versus generatieve AI

Volgens professioneel foodfotograaf Emily Hawkes mist AI de essentie van wat eten aantrekkelijk maakt. Eetlust wordt opgewekt door authenticiteit en het zien van maaltijden die consumenten zich daadwerkelijk zien eten.

Hawkes benadrukt dat horecaondernemers met een beperkt budget beter zelf eenvoudige foto's kunnen maken met een smartphone, of een samenwerking kunnen zoeken met een fotografiestudent. Een oprechte, imperfecte foto van een echt broodje wekt nog altijd meer vertrouwen en eetlust op dan wat een algoritme denkt dat een sandwich is.