Wat vertellen we aan een kunstmatige intelligentie wanneer niemand meekijkt? Met het kunstproject What We Tell AI verzamelt de in San Francisco gevestigde kunstenaar Olivia Tai anonieme, handgeschreven bekentenissen over het gebruik van AI. Sinds de start in september 2025 haalde het project al meer dan 350 fysieke notities op via opgezette biechtstoelen in onder meer parken, winkelcentra en technologieconferenties in de Verenigde Staten.
Intieme bekentenissen en emotionele verwerking
Het idee ontstond toen Tai in Mission Dolores Park in San Francisco een houten doos neerzette met het opschrift "Confessions Box: Tell Me Your AI Secret". Waar ze aanvankelijk verwachtte verhalen te horen over het geautomatiseerd schrijven van werkmails, bleken de inzendingen aanzienlijk persoonlijker. Een van de eerste berichten kwam van iemand die de stem van een ex-partner had gekloond om via een laatste fictief gesprek een verbroken relatie te verwerken.
Inmiddels tonen de honderden verzamelde kaartjes een breed scala aan menselijke emoties, variërend van schaamte tot praktische ondersteuning. Verschillende respondenten geven toe hun AI-chatbot als voornaamste gesprekspartner te gebruiken, soms zelfs meer dan alle mensen in hun directe omgeving bij elkaar. Onderwijs en werk komen eveneens aan bod: zo schreef een student het gevoel te hebben een diploma niet te verdienen vanwege grootschalig AI-gebruik, terwijl een werknemer aangaf op kantoor te doen alsof hij AI gebruikt vanwege druk van zijn werkgever.
De verschuiving van mens tot algoritme
De inzendingen weerspiegelen een bredere maatschappelijke ontwikkeling. Volgens onderzoek van het Pew Research Center gebruikt inmiddels de helft van de Amerikaanse volwassenen AI-chatbots zoals ChatGPT, Gemini of Copilot, waarbij circa een kwart dat dagelijks doet. Uit cijfers van Elon University blijkt bovendien dat ruim een kwart van de gebruikers emotionele of sociale onderwerpen bespreekt met een chatbot. Voor een aanzienlijke groep voelt het hulpmiddel inmiddels als een vriend.
Tai wijst op een mogelijke schaduwzijde van deze evolutie. Omdat interacties met grote taalmodellen (LLM's) zich achter gesloten deuren afspelen in privé-chatlogs, verplaatsen intieme gedachten en emotionele conflicten zich van de fysieke leefomgeving naar datacenters. Dit kan volgens de kunstenaar leiden tot een langzame uitholling van menselijke sociale netwerken.
Taboe doorbreken voor een realistisch debat
Met What We Tell AI wil Tai niet simpelweg geheimen openbaar maken, maar vooral het maatschappelijke taboe rondom AI-gebruik doorbreken. Veel mensen ervaren schaamte of schuldgevoelens over de manier waarop ze technologie inzetten voor hun emotionele en dagelijkse behoeften.
Door deze ervaringen bespreekbaar te maken zonder oordeel, hoopt Tai dat gebruikers meer regie krijgen over hun eigen technologiegebruik. Op die manier ontstaat er volgens haar ruimte om een eerlijker gesprek te voeren over grotere vraagstukken, zoals de maatschappelijke impact van datacenters en de wijze waarop taalmodellen worden getraind.